Zaterdag heeft de Commissaresse de vraag in de groep gegooid:
“Moet elke bibliotheek nu een weblog starten?”
Het antwoord verwacht ik morgen, maar in tussentijd vond ik het hoog tijd voor nog wat speurwerk.

Hoera, na twee uur rondsurfen, heb ik twee Vlaamse bibliotheekblogs ontdekt.

Eerder meldde ik al de blog van de bibliotheek van Malle, maar zij zijn niet alleen. De bib van Lommel heeft er ook één. De blog mikt duidelijk op participatie. Er is een aparte Doe mee! pagina:

“Interesse om af en toe een berichtje te schrijven over een boek dat je net gelezen hebt? Of een cd die je beluisterde en waar je een stukje over wil schrijven? We zijn nog op zoek naar mensen die deel willen uitmaken van het biblog-team. Als je een idee hebt voor deze blog, mag je ons dat ook altijd mailen.”

En als je Web 2.0 bent, dan ben je dat nooit ofte nimmer half.
(want dan ben je weer 1.0)
Zoals de bib van Malle enkele filmpjes op YouTube heeft, zo heeft de bib van Lommel een account bij Flickr, inclusief een sidebar widget op haar blog. Op dit moment zijn er 69 foto’s, van beschrijving en tags voorzien, over de braderieboekenverkoop, de lezing van Sabine De Vos, het bezoek van Buscemi (is die van Lommel?) en dat van Sinterklaas (die is van Turkije). Cool.

Ook de wetenschappelijke bibliotheken in Vlaanderen bloggen. De Campusbibliotheek Biomedische Wetenschappen K.U.Leuven dan toch. Deze richt zich meer op communicatie dan op participatie: “nieuws van en uit de bibliotheek”.

Ook hier een interessant Web 2.0 zijspoor. De bibliotheek heeft haar eigen toolbar ontwikkeld “waarmee u alle informatiebronnen van de bibliotheek eenvoudig, snel en altijd bij de hand heeft”. Nice.

Er zijn ook bibliothecarissen en bibliotheekverenigingen met een blog: Laurent Meese, Patrick Vanhoucke, Overleg Kunstbibliotheken Vlaanderen, dus de Commissaresse is niet pessimistisch, maar net als bij de bibliotheekwiki’s hoopt ze toch dat er meer Vlaamse bibliotheekblogs zijn dan ze tot hiertoe heeft bespeurd.

Morgen staat in het graduaat BDI de module HTML- en webpresentaties op het programma. ‘t Is net als Inhoudelijke documentbeschrijving: indextalen 2 en Inleiding tot netwerk- en systeembeheer *hapt naar adem* een module van 40 uren, en de Commissaresse is ook in dezen niet tevreden met de officiële titel.

De HTML.
We zien XHTML, geen HTML. XHTML 1 is nu de standaard voor mark-up en vervangt HTML 4.
Soit, die X denken we er wel even bij.

Het koppelteken.
HTML – XHTML dus – en presentatie in één adem noemen is een misdrijf. De goede praktijk is om (X)HTML uitsluitend te gebruiken voor structurele of semantische mark-up en de grafische kant over te laten aan een presentatietaal als CSS.
De Commissaresse predikt als detective niet alleen de scheiding van recht en moraal, maar ook de volledige scheiding van structuur en presentatie. En dan staat daar dat koppelteken in de titel.
Soit, die - denken we wel even weg.

De webpresentaties.
Als je die als zoekterm aan Google geeft, kom je bij (info over) PowerPoint presentaties op het web en online presentaties in Flash. Dingen die in de module-met-de-ongelukkige-titel nu net níet op het menu staan.

De Commissaresse heeft gevraagd of ze een andere titel mag hanteren. Dat mag, doch officieus, want voor een officiële wijziging is het wachten op een volgend leerplan.
Maar in plaats van te zeuren over de titel zouden we ons beter buigen over de vraag wat een module Webdesign voor toekomstige bibliothecarissen/documentalisten vandaag de dag moet inhouden: XHTML, CSS, ECMAScript, PHP, toegankelijkheid, XML toepassingen, blogs, wiki’s, RSS, CMS, …?
‘t Is te veel voor 40 uren.

In een vorige post had ik het over de Eindwerkendatabank van de Vlaamse bibliotheek- en archiefopleidingen, daarbij verzuchtend dat die op dat moment slechts 23 fulltext eindwerken bevatte.
Ondertussen zijn het er 24.
Iemand heeft de Commissaresse subtiel op haar eigen eindwerk gewezen. En ja, ze dient uiteraard het goede voorbeeld te geven, dus Naar een open source aanpak van cursusmateriaal? is nu ook via de databank raadpleegbaar.

Mijn computer vertelt me dat het document een laatste keer gewijzigd werd begin 2004. Uit de abstract:

“Wat meteen opvalt, is het geringe aantal bestaande open courseware initiatieven. Het gebrek aan succes kan toegeschreven worden aan drie factoren: het probleem van de keuze voor en toepassing van open standaarden, de auteursrechterlijke en technologische drempelvrees bij leerkrachten, en organisatorische valkuilen zoals motivering, kwaliteitscontrole, communicatie, coördinatie en financiering.
Het is op dit moment te vroeg om te kunnen zeggen welke toekomst er voor open cursusmateriaal is weggelegd, maar als complementair alternatief voor commercieel uitgegeven handboeken vraagt het alleszins de aandacht.”

We zijn drie jaar later en er is een en ander veranderd, ook in de Lage Landen. Er zijn de EduDocs van KlasCement, er is Wikibooks, en bij ons op school wordt de open leermiddelenbank expliciet opgenomen in het VTO beleid (VTO staat voor Vorming, Training en Opleiding).
Uit de (ontwerp)tekst:

“Het vrij delen van digitale leermiddelen bij voorkeur in een open bestandsformaat binnen VSPW en haar afdelingen vormt ontegensprekelijk een nuttige bron van kennis en expertise.
Bij het vrij en open delen naar de buitenwereld toe, kan de leermiddelenbank zeker ook een niet te onderschatten promotioneel en studiebegeleidend effect hebben. Digitale leermiddelen kunnen ook ruimer beschikbaar gesteld worden via regionale/sectorale leermiddelenbanken, zoals bvb. bij KlasCement.net.
Voor de auteursrechtelijke aspecten wordt het gebruik van de Creative Commons Publieke Licentie (CCPL) vooropgesteld. Standaard voor VSPW-leermiddelen wordt de CCPL – Naamsvermelding-NietCommercieel-VrijDelen toegekend, tenzij de auteur bij het doorgeven van het materiaal expliciet een andere CCPL-voorwaardencombinatie aangeeft.”

A ja, ook de mama van de Commissaresse heeft gemaild:

“Ik heb naar jouw website gekeken, maar voor mij is dat Chinees.”

Zouden de Chinezen ook bezig zijn met vrije educatieve content?
Dat ga ik nu eens niet onderzoeken.

Het graduaat Bibliotheekwezen en Documentaire Informatiekunde wordt afgesloten met een projectwerk wat hetzelfde is als een eindwerk.
In het kader daarvan begeleidt de Commissaresse dit schooljaar samen met twee collega’s elk een groepje van zeven studenten. Er zijn acht feedback momenten voorzien en vandaag hadden we onze vijfde samenkomst.

Wat me daarbij opvalt, is dat Bibliotheek 2.0 vooralsnog geen populair onderwerp is.
Iemand doet iets in de richting van kennismanagement, iemand houdt een tevredenheidsonderzoek bij de jeugdige bibliotheekbezoeker, iemand heeft het over de veranderingen binnen de AVM-afdeling (klemtoon op fysieke dragers versus downloaden), de ene student heeft zes bibliothecarissen geïnterviewd omtrent de toekomst van de openbare bibliotheek (geen klemtoon op technologie), een andere student bespreekt griezelliteratuur in de collectie en nog een student gaat een documentatiecentrum automatiseren met WINISIS. Wat nog het meest in de buurt komt, is het onderzoek van een studente naar digitale attenderingsmogelijkheden (klemtoon op nieuwsbrieven).
Rond social software, folksonomies, wiki’s, blogs, communities, … blijft het voorlopig echter stil.

Ook in de Eindwerkendatabank van de Vlaamse bibliotheek- en archiefopleidingen kan de Commissaresse niet meteen Bibliotheek 2.0 gerelateerde titels bespeuren.
Ik neusde rond in de afstudeerjaren 2005 en 2006. Mogelijk wordt in Digitaal inlichtingenwerk en de Vlaamse openbare bibliotheken of in Op weg naar het internet als primaire bron? iets in die zin verteld, maar zeker is dat niet. Jammer genoeg kun je via de databank op dit moment slechts 23 eindwerken fulltext raadplegen en de twee genoemde zijn daar niet bij.

Nu, er valt zoveel anders interessants over het vak te schrijven, het tegendeel wil ik hier niet gezegd hebben, maar in september zal ik toch eens een lijstje met onderzoeksvoorstellen advalvas hangen en wie weet, misschien breng ik wel iemand op ideeën en vindt de Commissaresse zo haar Dr. Watson.

Op 19 september 2005 stelde Smetty zich op edublogs.be de vraag:
“Hoe concreet is het werken met wiki’s vandaag in het Vlaamse onderwijslandschap?”
Het antwoord die dag was erg bedroevend.

Ik heb zo het gevoel dat het ondertussen veranderd is.
Misschien omdat ik zelf op school af en toe gebruikmaak van de in onze Dokeos ELO geïntegreerde wiki module (waarover later meer).

Maar wat de Commissaresse vooral benieuwt, is of ook de Vlaamse bibliotheken op de wiki kar gesprongen zijn.

Ik heb mijn vergrootglas ter hand moeten nemen, want zo makkelijk laten Vlaamse bibliotheekwiki’s zich niet vinden. Verder hanteerde ik een uiterst klassiek opspoorapparaat. Dat heet Google.

Als je binnen het .be domein zoekt met “openbare bibliotheek” wiki, krijg je ófwel openbare bibliotheken die naar een wiki linken (Wikipedia), ófwel wiki’s die naar een openbare bibliotheek linken, ófwel pagina’s die naar een wiki én een openbare bibliotheek linken, maar nooit gaat het over een wiki ván een openbare bibliotheek.

bibliotheekwiki geprobeerd. Google suggereert bibliotheekweek.
Danku.

“bibliotheek wiki” brengt me bij alfredh.web-log.nl die suggereert waarom wiki’s iets voor bibliotheken KUNNEN zijn (aha), bij een doodgeboren kind en via WoW!ter bij Wageningen UR Library Innovation Wiki.

U merkt het, de Commissaresse is even buiten de grenzen van het .be domein moeten treden om bij de noorderburen haar mosterd te halen.

Ik laat de aanhalingstekens vallen, migreer weer mijn moederland in en zo waar, met bibliotheek wiki site:be krijg ik:

Voorstel workflow voor uitlenen manga bibliotheek (KULeuven)

én dit:

Bibliotheek InfogroepWiki (VUB), o.a. bibliotheekreglement en aankoopvoorstellen

Ziezo, dat was het dan voor vandaag.
De Commissaresse heeft met haar vergrootglas en Google de voetsporen van welgeteld twee Vlaamse bibliotheekwiki’s kunnen ontwaren.
Ze hoopt dat het er meer zijn.