Ons Gruuthuse-handschrift is weer helemaal in.
Omdat het uit is.
Een tijd geleden verdween het naar het buitenland. Het werd daar aan de Koninklijke Bibliotheek van Nederland verkocht.

De voorzitter van de Vlaamse Vereniging voor Bibliotheek-, Archief- en Documentatiewezen (VVBAD) reageerde met een opmerkelijke brief aan de Minister van Cultuur. Hij betreurt – terecht – dat “alweer een belangrijk stuk Vlaams erfgoed naar het buitenland geëxporteerd wordt”.

Maar, de Nederlanders zijn alvast zo lief geweest om het handschrift online te zetten. Waw.

Meestal loop ik niet zo warm voor zulke dingen, en het is ook niet bijzonder Web 2.0, maar de Commissaresse heeft in een ver verleden twee vólle jaren aan de studie van het Gruuthuse-liedboek gewijd.

Hele liederen heb ik dan uit gedrukte boeken overgetypt, maar nu staan ze allemaal op een website, gescand en getranscribeerd, klaar voor copy paste.
Ik heb toenertijd ook nooit de kans gehad om het perkament te bekijken. Het was in privé-bezit bij de adellijke familie Van Caloen te Koolkerke bij Brugge, maar nu kun je er dus in lezen (html) en bladeren (flash), vooruit, achteruit en weer vooruit. Je kan het boek schalen en roteren, groter, kleiner, groter, rechtsom draaien, linksom en weer rechtsom.
Verder voorziet de KB Nederland in samenwerking met het Huygens Instituut rondleidingen door het handschrift, toelichtingen bij tekst en muziek, en enkele opnamen van liederen in mp3. Wow.

Het roept herinneringen op aan een jarenlang onderzoek naar het liedboeks versbouw en syntaxis wat resulteerde in een kloeke eindverhandeling en een bijdrage aan het tijdschrift Spiegel der Letteren.
Ik ben daar best trots op. Zeker als ik nu, hier op het hoofdbureau, die 173 bladzijden tellende verhandeling nog eens doorblader en met één oog op het papier en één oog op het scherm meezing over zuster lute:

Ic sach een scuerduere open staen
Eens auonts als de mane sceen
Als icker binnen waende gaen
Stac ic mi ieghen enen steen
In sacher niemen dan hem tween
Daer zaghic twee witte been
Deuotelike te gode waert
Peinst om mi zuster lute
Gherne broeder lollaert

mp3 snippet – 128 kbps, 1,2 MB, 1:17:
[audio:scuerduere2.mp3]